De Groenen weten zelf niet meer welke richting ze moeten kiezen. Verdeeldheid toont gebrek aan realisme.

0
635
Tja, welke weg moeten de Groenen kiezen? Enfin, de weg kwijt Op de foto: een actiewagen met richtingen in Den Haag, Nederland Foto: © Peter-Vincent Schuld

door Koos van Houdt

Ze is lid van GroenLinks en gedeputeerde in de provincie Groningen. Nienke Homan is daar de voortrekker van een plan om de productie van groene waterstof in de Eemshaven en op Chemiepark Eemsdelta bij Delfzijl te stimuleren. Hoe zou het in politieke zin nu met haar zijn?

Energie-activiteiten in de Eemshaven: links de ingang naar de waterstofcentrale van Vattenfall, rechts op de achtergrond een offshore werkeiland die windmolens gaan plaatsen, beiden in de Eemshaven nabij Delfzijl, Nederland
Foto: © Peter-Vincent Schuld

Waterstof. Het is een toverwoord geworden in het kader van de energietransitie. Het afgelopen jaar bleek de provincie Groningen proeftuin op dit gebied. Alles wat ervoor nodig is, is hier aanwezig. Economisch is de toekomst van Groningen daardoor rooskleurig. Nu eerst nog het schandaal van de bureaucratische rompslomp rond het versterken en opknappen van woningen in de aardgasregio oplossen.

Italië op de “goede” Europese weg? Op de foto de Viale Europa (Europaweg) in Parma, Italië Foto: © Peter-Vincent Schuld

De proeftuin maakt school. Italië, lees: Mario Draghi, was het eerste land dat in het kader van het Herstelplan van de Europese Commissie een voorstel heeft ingediend om het land in de moderne tijd te brengen. Toverwoord: waterstof. Zo zal het de komende maanden en jaren overal in de Europese Unie gaan. Ook in andere delen van Nederland heeft men ‘waterstof’ ontdekt. Zoals in de havengebieden van Rotterdam, Amsterdam en Vlissingen.

Zicht op de Eemshaven in Groningen vanuit Delfzijl
Foto: © Peter-Vincent Schuld


Frans Timmermans, in de Commissie verantwoordelijk voor de Europese Green Deal, zei het vorig jaar juli zo. Er is geen plek in de Europese Unie waar de omstandigheden zo gunstig zijn als in de provincie Groningen, om als eerste de omslag te maken. Er is al zoveel aan kennis en infrastructuur aanwezig, dat de kosten daar wellicht maar een kwart zijn van wat elders nodig is om de omslag te maken. Het investeringsplan van Nienke Homan verscheen al in februari 2019.

Transport van waterstof van producent Linde op de Franse snelweg
Foto: © Peter-Vincent Schuld

Het Europees Parlement stemde over de voorstellen van Timmermans inzake de investeringen in waterstof als onderdeel van de Energietransitie. Op zichzelf zijn die voorstellen vooral een kopie van het plan van Nienke Homan. De provincie Groningen lijkt alles goed te doen en lijkt dat ook goed te doen. Dat komt mede omdat waterstof een alternatief is nu de productie en de verkoop van aardgas uit Groningen versneld tot een einde moet komen.

Aanleg van een pijpleiding nabij Heerlen, Nederland
Foto: © Peter-Vincent Schuld


Waterstof is niet alleen chemisch verwant. Transport kan ook gemakkelijk plaats vinden in de bestaande infrastructuur van gaspijpleidingen, die wel een nieuwe bestemming kunnen gebruiken. Dat netwerk aan pijpleidingen gaat tot ver de Europese Unie in en kent allerlei beginpunten in de provincie Groningen. Op die situatie heeft bij voorbeeld het bedrijf Holthausen in Hoogezand het bedrijfsmodel gebouwd, waardoor treinen, bussen en bedrijfswagens worden gebouwd die op waterstof kunnen rijden.
De provincie Groningen kan zo ook allerlei theorieboekjes schrijven over de belangrijke chemische stoffen zuurstof, stikstof, koolstof en waterstof. Zo weten ze in Groningen al dat de productie van waterstof nog niet zo eenvoudig is. Het is zeker niet de enige oplossing voor de grote problemen waarvoor de wereld zich gesteld ziet. Je kunt waterstof uit aardgas maken, maar dat gaat niet zonder uitstoot van koolstof. Bovendien kan dat alleen voor de korte termijn.

Uitzonderlijk zwaar transport op de A16, Nederland
Foto: © Peter-Vincent Schuld


Veel (zwaar) transport kan niet via elektrische voertuigen en wel op waterstof. Daarom is de wereld op weg naar elektrolyse. Gevraagd: installaties aan open water. Er is bovendien heel veel elektriciteit voor nodig. Waar elektriciteit uit waterkracht kan worden opgewekt, daar is de productie van waterstof een passende oplossing. Dat kan in de Eemsdelta met stroom uit Noorwegen. Als die kabel dan ook maar ergens langs Schiermonnikoog kan worden gelegd.

Shell Hydrogen waterstof-tankstation in Reykjavik, IJsland
Foto: © Peter-Vincent Schuld


Daarom opnieuw de vraag: hoe zou het met Nienke Homan zijn? Want GroenLinks, haar partijgenoten Ineke van Gent (Schiermonnikoog) en Bas Eickhout (Europees Parlement) willen nog niet zo erg meewerken aan al die plannen voor het bevorderen van de toepassing van waterstof.
Sterker nog, de beleidsnota inzake waterstof van Frans Timmermans mag bogen op een ruime meerderheid. Maar bij die meerderheid zitten voorlopig niet de Groenen. Dat roept de vraag op of de voorlopers van de energietransitie wel zo betrouwbaar zijn? Die Groenen hebben in het Europees Parlement voortdurend zitten overbieden. Iedere keer als in het parlement en in de Europese ministerraden werd ingestemd met weer een hogere ambitie voor het terugdringen van de uitstoot van kooldioxide, schroefden de Groenen hun doelstelling verder op.


Ook nu hebben ze kennelijk niet de moed om zich verantwoordelijk te maken voor een plan dat maar ten dele aan de eigen ambities voldoet. Dat roept de vraag op of we wel zo blij moeten zijn met eventuele deelname van Groenen in nieuwe coalities in Duitsland en Nederland. En blijft de vraag hoe het toch met Nienke Homan is?